Trà Tân Cương Thái Nguyên - An Thái Trà - Chè Thái Nguyên tại Hà Nội, TP HCM

https://anthaitra.com

So sánh đốn chè: Đốn phớt – Đốn lửng – Đốn đau khác nhau thế nào? Chọn đúng để búp đều vụ xuân

So sánh đốn chè: Đốn phớt – Đốn lửng – Đốn đau khác nhau thế nào? Chọn đúng để búp đều vụ xuân
So sánh 3 kiểu đốn chè phổ biến (đốn phớt, đốn lửng, đốn đau): mục đích, thời điểm, độ cao vết đốn và khi nào nên áp dụng để nương chè khỏe, búp đều vụ xuân.

Đốn chè là khâu kỹ thuật “xương sống” giúp tạo tán – trẻ hóa – giữ năng suất và chất lượng búp. Trong mùa đông (thường từ tháng 12 đến tháng 1), bà con hay áp dụng 3 hình thức chính: đốn phớt, đốn lửng, đốn đau. Mỗi cách có mục tiêu và mức tác động khác nhau, nếu chọn sai có thể làm cây suy, búp ra không đều.
 

Kỹ thuật đốn chè chuẩn khoa học

Bảng so sánh nhanh 3 kiểu đốn chè

Tiêu chí Đốn phớt Đốn lửng Đốn đau
Mục đích Duy trì mặt tán, “làm mới nhẹ” hàng năm Hạ tán khi vết đốn quá cao, khôi phục độ đồng đều Trẻ hóa mạnh khi nương suy, nhiều cành tăm hương
Khi nào nên làm Nương còn khỏe, ít cành tăm, năng suất ổn Sau nhiều năm đốn phớt, tán/vết đốn cao, búp nhỏ dần Nương giảm năng suất rõ, cành tăm hương nhiều, búp ít
Độ cao vết đốn (tham khảo) Nâng dần so với vết cũ: 2 năm đầu +5cm; sau đó +1–1,5cm Đốn cách mặt đất 60–65cm Đốn cách mặt đất 40–45cm
Ảnh hưởng năng suất Ổn định, ít “tụt” Có thể giảm nhẹ rồi phục hồi Thường giảm 1–2 năm đầu, sau đó phục hồi nhanh nếu chăm tốt
Yêu cầu chăm sóc sau đốn Bình thường Tăng chăm (phân hữu cơ, giữ ẩm) Chăm mạnh (dinh dưỡng, nước, phòng bệnh vết cắt)

Các mốc độ cao và thời vụ trên là hướng dẫn phổ biến trong tài liệu/khuyến cáo kỹ thuật.

Hiểu đúng từng kiểu đốn để chọn chuẩn

1) Đốn phớt: “Đốn duy trì” – làm hàng năm khi nương còn khỏe

  • Bản chất: cắt nhẹ phần mặt tán để giữ tán gọn, loại bỏ phần già/không đồng đều trên bề mặt.

  • Cách làm phổ biến: 2 năm đầu đốn cao hơn vết cũ khoảng 5cm; từ năm thứ 3 trở đi đốn cao hơn vết cũ 1–1,5cm.

  • Phù hợp khi: nương chè đang kinh doanh tốt, tán che phủ khá, ít cành tăm.

Ưu điểm: ít làm cây “sốc”, giữ nhịp khai thác ổn định.
Nhược điểm: làm nhiều năm liên tục sẽ khiến vết đốn/tán ngày càng cao, dễ phát sinh cành hướng – u bướu, búp nhỏ dần.

2) Đốn lửng: “Hạ tán” – khôi phục độ đồng đều khi vết đốn quá cao

  • Bản chất: hạ thấp mặt tán về mức hợp lý để dễ chăm sóc – thu hái và cho búp đều hơn.

  • Khi làm: khi nương chè đã cao hơn ~70cm (một số vùng/giống có thể cao hơn nữa) thì tiến hành đốn lửng.

  • Độ cao vết đốn tham khảo: 60–65cm so với mặt đất.

Ưu điểm: giải quyết tình trạng tán cao, búp nhỏ, thu hái khó.
Nhược điểm: nếu hạ quá nhanh hoặc chăm sau đốn kém, cây hồi chậm.

3) Đốn đau: “Trẻ hóa mạnh” – dùng khi nương suy, nhiều cành tăm hương

  • Bản chất: cắt sâu để kích thích mầm ngủ phía dưới bật mạnh, hình thành tán mới sung sức.

  • Khi làm: nương chè giảm năng suất, xuất hiện nhiều cành tăm hương, búp ít và bé.

  • Độ cao vết đốn tham khảo: 40–45cm so với mặt đất.

Ưu điểm: trẻ hóa rõ, sau giai đoạn đầu sẽ phục hồi mạnh nếu chăm tốt.
Nhược điểm: tụt năng suất 1–2 năm đầu là bình thường; bắt buộc tăng chăm (phân hữu cơ, nước, phòng bệnh vết cắt).

Gợi ý chọn nhanh (dễ áp dụng)

  • Nương khỏe, tán đẹp, búp đều → Đốn phớt

  • Tán/vết đốn cao, thu hái khó, búp nhỏ dần → Đốn lửng

  • Nương suy, nhiều cành tăm hương, búp ít → Đốn đau

Lưu ý kỹ thuật để đốn “đúng cách”

  • Dụng cụ phải sắc – sạch – khử trùng, vết cắt gọn, nhẵn để hạn chế nấm bệnh.

  • Ưu tiên đốn vào giai đoạn tháng 12–tháng 1, chọn ngày khô ráo; nơi hay sương muối có thể đốn muộn hơn.

  • Sau đốn (đặc biệt đốn lửng/đốn đau): tăng hữu cơ – giữ ẩm – phục hồi dinh dưỡng để cây bật mầm khỏe.

 

Tác giả: admin

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây